Kosidba na Rajcu
Kosidba na Rajcu je međunarodna manifestacija koja simbolično predstavlja pokret i svečani završetak košenja planinskih livada. Održava se tradicionalno u julu, prve nedelje nakon Petrovdana, u organizaciji Turističke organizacije Ljig uz podršku Opštine Ljig.
Istorijat:
Prvo takmičenje kosaca na Rajcu održano je istovremeno sa prvim narodnim vašarom, davne 1892. godine. Ideja o Kosidbi na Rajcu kao turističkoj manifestaciji javila se mnogo kasnije, 1965. i 1967. godine.
Do sada su na manifestaciji učestvovali kosci iz Velike Britanije, Islanda, Rumunije, Rusije, Holandije, Mađarske, Norveške, kao i najbolji kosci iz Slovenije, Republike Srpske i Crne Gore.
Program i pravila manifestacije
Kosidba nije samo takmičenje kosaca, već prikaz tradicije, počev od okupljanja kosaca, trubača, zdravičara, vodonoša, odlaska na kosidbu, kosackog ručka na travi. Izvorne igračke i pevačke grupe iz okolnih sela u narodnim nošnjama, a ručak od tradicionalnih jela služi se na ćilimima i belim čaršafima.
Revijalni deo
Pošto manifestacija ima i takmičarski karakter, sama kosidba se odvija po već utvrđenim pravilima, gde kosci dolaze na košenje sa potrebnom opremom i obaveznom kosackom nošnjom koja podrazumeva belu vezenu košulju, pojas, bele pantalone vežene čarape i opanke. Pobednik revijalnog dela takmičenja dobija titulu Đidije, a poneće je kosc koji najbolje kosi, najbolje nosi nošnju, najbolje peva...
Prateći program Kosidbe na Rajcu obuhvata raznovrsne aktivnosti koje doprinose bogatstvu manifestacije. Pored glavnog programa u kojem se takmiče kosci u košenju, organizuju se sportska takmičenja, defilei folklornih ansambala, kosaca, ručkonoša, vodonoša i drugih učesnika. Takođe, deo manifestacije čini i kulturno-umetnički program u kojem učestvuju folklorni ansambli, trubači i pevači, pružajući posetiocima ugodno i zabavno iskustvo.
Jedna od posebnosti Kosidbe na Rajcu je takmičenje za Zlatnu kosu, koje okuplja najbolje kosce iz prethodnih manifestacija, pobednike drugih sličnih događaja širom Srbije, kao i takmičare iz inostranstva. Ovo takmičenje ocenjuje svakog kosca po broju pokosenih površina, širini prvog otkosa, brzini košenja parcele i kvalitetu pokosenih površina.
Ovaj jedinstveni događaj na Rajcu ne samo da promoviše tradiciju i kulturu, već i predstavlja priliku za međunarodnu razmenu iskustava i druženje između učesnika iz različitih krajeva sveta. Kosidba na Rajcu, kao simboličan završetak košenja planinskih livada, predstavlja važan deo kulturne baštine i turističke ponude ovog kraja, privlačeći posetioce iz različitih delova zemlje i inostranstva.
